(η είδηση)
Φανταστείτε να είστε τόσο απελπισμένες για νερό…– αντιμετωπίζοντας αυτήν την κατάσταση κάθε μέρα, κάθε στιγμή κάθε λεπτό. Ο πλούσιος _επικυρίαρχος κοινωνικά και πολιτικά βιαστής μπαίνει μέσα σου και σου δίνει για αντάλλαγμα ένα κουταλάκι νερό _ούτε μια γουλιά καν και σου λέει “κούκλα θες κι άλλο”; σεξ ή νερό; Δεν καταλαβαίνεις ΝΑΙ ΟΧΙ ΝΑΙ ΟΧΙ!

Γράφει ο \\ Αστέρης Αλαμπής _Μίδας

Είναι πέρα από τρομακτικό: Κάθε μέρα, δεκάδες εκατοντάδες χιλιάδες γυναίκες και κορίτσια αναγκάζονται σε σεξ για μερικά λίτρα νερό. Οι ζωές των γυναικών καταρρέουν – και όμως, στα περισσότερα μέρη, αυτή η άθλια εκμετάλλευση είναι απολύτως νόμιμη. Τώρα, ομάδες για τα δικαιώματα των γυναικών στην Κένυα πιέζουν για έναν νόμο για να τερματιστεί αυτή η κακοποίηση και ζήτησαν τη βοήθειά μας. Ας συμμετάσχουμε όλοι και ας βοηθήσουμε να τερματιστεί αυτή η τρομακτική πρακτική!

Κορίτσια 10χρονα και 12χρονα κακοποιούνται, ζωές γυναικών γκρεμίζονται. Δεν έχουν άλλη επιλογή. Αλλά εδώ είναι το πραγματικά τρελό: αφού δεν υπάρχει νόμος ενάντια σε αυτήν την ποταπή εκμετάλλευση, είναι απολύτως νόμιμο!

Απόψεις

“Ο πολίτης που καταγγέλλει”: εφαρμογές (apps) της ενεργού πολιτειότητας 

Βασιλική Παπαγεωργίου // Κοινωνική Ανθρωπολόγος Μεταδιδακτορική ερευνήτρια, Παν/μιο Αιγαίου Στο πλαίσιο της νέας ψηφιακής διακυβέρνησης, με έξυπνες ψηφιακές εφαρμογές που διαφημίζονται ως φιλικές για το…

🤔  Θα μπορούσαμε να το αλλάξουμε αυτό, πρέπει να το αλλάξουμε!

Η μαζική επίδειξη παγκόσμιας πίεσης θα μπορούσε να κάνει τη διαφορά. Ζητούν από την κοινότητα του Avaaz να βοηθήσει – ας δανείσουμε τη φωνή μας σε μερικούς από τους πιο φτωχούς και πιο ευάλωτους  στη Γη
Υπογράψτε τώρα!

Αγαπητοί φίλοι και φίλες,
Φανταστείτε να είστε τόσο απελπισμένοι για νερό, θα κάνατε τα πάντα για να το αποκτήσετε. Οτιδήποτε. Σταματήστε το Sextortion! Σε όσους από εμάς έχουμε τρεχούμενο νερό, αυτή η φρίκη φαίνεται αδιανόητη. Αλλά στις φτωχογειτονιές, το νερό είναι ένας πολύτιμος και σπάνιος πόρος. Πολλές γυναίκες και κορίτσια περπατούν χιλιόμετρα για να βρουν αρκετά για να επιβιώσουν – και η απελπισία τους τα κάνει ευάλωτα. Το σεξ για λίγες σταγόνες νερού έχει τεκμηριωθεί και στο Μπαγκλαντές, το Μεξικό και την Κολομβία. Ο αντίκτυπος είναι καταστροφικός, με τις γυναίκες να τρώγονται από τη ντροπή και να εκδιώκονται από τις κοινότητές τους, η επιδημία του HIV και οι εφηβικές εγκυμοσύνες να εκτινάσσονται στα ύψη.

– προσθέστε τη φωνή σας τώρα!
Σταματήστε το Sextortion!
Με ελπίδα και αποφασιστικότητα,
Δεν θα το κάνουμε μόνοι μας –, θα συνεργαστούμε με … (κλπ ακολουθούν ΜΚΟ)

🙃  330,625 υπόγραψαν, ας τους κάνουμε 500.000

Το Sex for Water is Sextortion, και είναι έγκλημα (Διεθνές Ινστιτούτο Νερού της Στοκχόλμης) Το Avaaz _γράφουν, είναι ένα παγκόσμιο δίκτυο εκστρατειών 70 εκατομμυρίων ατόμων που εργάζεται για να διασφαλίσει ότι οι απόψεις και οι αξίες των ανθρώπων του κόσμου διαμορφώνουν την παγκόσμια λήψη αποφάσεων. (“Avaaz” σημαίνει “φωνή” ή “τραγούδι” σε πολλές γλώσσες.) Τα μέλη του Avaaz ζουν σε κάθε έθνος του κόσμου. Η ομάδα μας είναι εξαπλωμένη σε 18 χώρες σε 6 ηπείρους και λειτουργεί σε 17 γλώσσες. Μάθετε για μερικές από τις μεγαλύτερες καμπάνιες του Avaaz εδώ ακολουθήστε μας στο Facebook, το Twitter ή το Instagram _contact us (κλπ)

Η άκρατη ιδιωτικοποίηση της διαχείρισης του πόσιμου νερού –κυρίως στις φτωχές χώρες, αλλά όχι μόνο σε αυτές, αποτελεί ‑ειδικά την τελευταία 25ετία «πεδίο δόξης λαμπρόν» για τις πολυεθνικές, με ευρύτερες επιπτώσεις στη λαϊκή οικογένεια. Η Αμερικανική Ήπειρος διαθέτει τα μεγαλύτερα αποθέματα νερού στον πλανήτη και η άνιση κατανομή τους, η ρύπανση, η υπερεκμετάλλευση κλπ. ιδιαίτερα στις οικονομικά πιο ανεπτυγμένες περιοχές (μητροπόλεις, βιομηχανικές, εντατικής γεωργίας ζώνες κά) έχει προκαλέσει μεγάλα προβλήματα.

Όμως, είναι οι (οικονομικά) λιγότερο ανεπτυγμένες περιοχές και χώρες , που, έχοντας σημαντικά ανανεώσιμα αποθέματα νερού λόγω τις πλούσιας βιοποικιλότητας που διαθέτουν, δέχονται τη μεγαλύτερη πίεση, πραγματικό πλιάτσικο: αυτό, εκτός των άλλων (ζητήματα, οικολογικά κλπ) έχει στην πράξη οδηγήσει στον αποκλεισμό εκατομμυρίων κατοίκων από τη χρήση του νερού. Αντίσταση υπάρχει, αλλά δυστυχώς παρά τις κατά καιρούς πραγματικές «εξεγέρσεις» η ανυπαρξία οργανωμένων κινημάτων με σωστή στόχευση (επικέντρωση στην καρδιά του προβλήματος) έχει οδηγήσει μέχρι σήμερα στο «πουθενά» (και συχνά στη χειραγώγηση, με τη βοήθεια και της σε κάθε χώρα αστικής κυβέρνησης, με τις όποιες ιδιομορφίες)

Τα κοινωνικά κινήματα, οι φοιτητές και όλη η κοινωνία συνεχίζουν να παλεύουν ενάντια στην ιδιωτικοποίηση του νερού, ενάντια σε ένα κεκτημένο, επισημαίνοντας πως οι ελεύθεροι υδάτινοι πόροι είναι  ανθρώπινο δικαίωμα και ζητούν:

• Την αναγνώριση του δικαιώματος σε όλους, σ’ όλο το λαό να έχουν νερό στις κατάλληλες συνθήκες (υγιεινής κλπ)
• Να διασφαλιστεί η μονιμότητα του υδρολογικού κύκλου, αυτό σημαίνει και προστασία και διαθεσιμότητα όλων των περιοχών συλλογής όμβριων υδάτων…
• Να εξασφαλιστεί η ποιότητα, ώστε το νερό που εξυπηρετούν τις κατοικίες να μπορεί να καταναλωθεί ως πόσιμο νερό.
• Τη βελτιστοποίηση της χρήσης νερού σε όλα τα επίπεδα, απαιτώντας ελάχιστα standards και προδιαγραφές για όλους τους καταναλωτές.

Αλλά …

🤔  πού οφείλεται  η έλλειψη νερού;

Μια μελέτη από το Γραφείο για την Υπεράσπιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (PDDH), που κυκλοφόρησε το 2016, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν θα είναι καν εφικτή η ζωή σε μεγάλες περιοχές μετά από λίγα χρόνια, λόγω της κρίσης και μόνο του νερού, που  επιδεινώνεται από την κλιματική αλλαγή.

🤔  Και ποιες είναι οι συνέπειες της ιδιωτικοποίησης του νερού;

Εάν το νερό ιδιωτικοποιηθεί ευρεως θα δημιουργηθεί εκείνο το «φυσικό» μονοπώλιο που μετά τον δήθεν ανταγωνισμό ‑αρχικά, με το δημόσιο θα μετατρέψουν το χρήστη σε όμηρο οικονομικών συμφερόντων των εταιρειών και αυτό από μόνο του προκαλεί άνιση πρόσβαση, μόνιμη αύξηση των τιμολογίων και χειροτέρευση των δικτύων διανομής λόγω έλλειψης επενδύσεων, με αποτέλεσμα η ‑ήδη κακή ποιότητα του νερού, να χειροτερεύει συνεχώς, ενώ, αυτός ο τύπος παραχώρησης έχει γίνει πλέον κοινός τόπος για την πολιτική διαφθορά.

🌎  Τι συμβαίνει στη Λατινική Αμερική;

Στις περισσότερες χώρες υπάρχει πίεση από τις πολυεθνικές να οικειοποιηθούν τόσο τα αποθεματικά όσο και τα δίκτυα. Σε Μεξικό, Ονδούρα, Περού, Αργεντινή και τη Βραζιλία υπάρχουν “πρωτοβουλίες”. Εκτός από την Κούβα (τα ευκόλως εννοούμενα παραλείπονται…), μόνο στη Βενεζουέλα _προς το παρόν, το νερό είναι δημόσιος πόρος ‑συνταγματικά καθιερωμένος και επίσης στην Ουρουγουάη το 2004, έγινε ένα βήμα με τη συνταγματική μεταρρύθμιση που ορίζει το νερό ως «δημόσιο αγαθό».

🌐 Ποια είναι η κατάσταση στον υπόλοιπο κόσμο;

Στην Ευρώπη, στα πλαίσια των καπιταλιστικών αναδιαρθρώσεων μετά από μια διαδικασία σταδιακής ιδιωτικοποίησης της υπηρεσίας, η τρέχουσα τάση είναι να επιστρέψει στη δημόσια διοίκηση, ή στην τοπική (σσ. δημοτική) διαχείριση. Προς το παρόν μόνο το 10% των 400 μεγαλύτερων πόλεων στον κόσμο έχει ιδιωτικοποιηθεί. Κατά τα τελευταία χρόνια, πάνω από εκατό μεγάλες πόλεις έχουν ακολουθήσει αυτή την αντίστροφη πορεία για το νερό: Παρίσι, Βερολίνο, Βουδαπέστη, Ατλάντα, Indianapolis, Μπουένος Άιρες, Λα Παζ, το Γιοχάνεσμπουργκ, το Dar-es-Salaam κλπ .

Νερό, ο “γαλάζιος χρυσός” του ΟΗΕ

Το 2010, η ΓΣ του ΟΗΕ αποφάσισε πως «η πρόσβαση στο νερό και στην υγιεινή που προκύπτει απ’ αυτό, είναι ανθρώπινο δικαίωμα». Ήδη από το  1992 η διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το νερό και το περιβάλλον, στο Δουβλίνου, ανακήρυξε το νερό ως «μπλε χρυσό» και το ανέδειξε σε «οικονομικό αγαθό». Όπως είναι γνωστό η φτώχεια συνδυάζεται με την έλλειψη πρόσβασης σε υδάτινους πόρους, οι ασθένειες που συνδέονται με την έλλειψη νερού και την υγιεινή είναι στην κορυφή της λίστας στον «αναπτυσσόμενο» κόσμο, με πάνω από 2 δισ ανθρώπων να πλήττονται από την έλλειψη νερού σε πάνω από 40 χώρες, με ~1,1 δισ να μην έχουν επαρκή πρόσβαση σε πόσιμο νερό και  2,4 δισ να μην μπορούν να τηρούν κανόνες υγιεινής ενώ σύμφωνα με πρόσφατες επιστημονικές προβλέψεις το 25% του πληθυσμού της γης το 2050 θα ζουν σε χώρα που θα έχει πρόβλημα με τους υδάτινους πόρους της.

Σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ (2007) το πόσιμο νερό διαρκώς ελαττώνεται κι ενώ οι ανάγκες αυξάνονται, η ποιότητα του χειροτερεύει και η ρύπανση του παραμένει ο σημαντικότερος παράγοντας θνησιμότητας στον κόσμο. Τα χαρακτηριστικά αυτά παρουσιάζουν έντονες χωρικές διαφοροποιήσεις ανάμεσα στις χώρες του ανεπτυγμένου οικονομικά Βορρά που καταναλώνει άμεσα ή έμμεσα το μεγαλύτερο μέρος των αποθεμάτων και των άλλων χωρών του κόσμου. Το 70% του διαθέσιμου νερού στον κόσμο διατίθεται για άρδευση που σε μεγάλο μέρος της γίνεται με σκοπό την παραγωγή ζωοτροφών που καταναλώνονται κυρίως στις βόρειες χώρες. Ο μέσος όρος του υδρολογικού ίχνους των ΗΠΑ είναι 2.480 m3/cap/έτος, ενώ ο αντίστοιχος παγκόσμιος είναι κάτω από το μισό 1.240 m3/cap/έτος (UNESCO 2008) Στην Αμερικανική ήπειρο η κατάσταση των υπόγειων υδάτων είναι κρίσιμη, με τον Καναδά, που διαθέτει το 9% των γλυκών νερών του κόσμου, μόνο το 63% έχουν απευθείας πρόσβαση στο σπίτι, οι υπόλοιποι χρησιμοποιούν πηγάδια. Ταυτόχρονα, τα νερά μολύνονται συνέχεια από τις χημικές βιομηχανίες, τα αγροτικά φάρμακα και τα απόβλητα των πόλεων ενώ εξαφανίζονται συστηματικά οι δασικές περιοχές που τα συγκρατούν. Ακόμα πιο κρίσιμη είναι η κατάσταση στις ΗΠΑ όπου το 50% των κατοίκων εξαρτάται από τα υπόγεια ύδατα. Όμως το 40% των ποταμών και λιμνών είναι μολυσμένες.

Στη Λατινική Αμερική πού έρχεται πρώτη στον κόσμο σε διαθεσιμότητα νερού με 33.680 m3 τον χρόνο ανά κάτοικο, οι γεωγραφικές διαφορές, η ρύπανση και οι κοινωνικές ανισότητες συμβάλλουν στην άνιση κατανομή του: πάνω από 30.000.000 λαού δεν έχουν νερό στο σπίτι ενώ ο μέσος όρος της πρόσβασης των κατοίκων της στο νερό είναι ιδιαίτερα χαμηλός (307,8 m³ τον χρόνο ανά κάτοικο σε σύγκριση με αυτόν των ΗΠΑ 1. 268 m³)

Η εξάντληση των υδάτων στο Βόρειο ημισφαίριο και η ρύπανση έως μόλυνση τους οδήγησε μεταξύ άλλων στην εκμετάλλευση των αποθεμάτων του Νότου. Η συμφωνία της NAFTA (1994) περιέχει ιδιαίτερο κεφάλαιο για την εκμετάλλευση της βιοποικιλότητας και των ανανεώσιμων αποθεμάτων νερού της Αμερικής. Στην κατεύθυνση αυτή υπάρχουν επίσης 3 μεγάλες συμφωνίες: Η Βορειοαμερικανική Συνεργασία για το Νερό και την Ενέργεια (NAWAPA) που αφορά την εκμετάλλευση των υδάτων της Βόρειας Αμερικής, το «Πλάνο Πουέμπλα Παναμά» (ΡΡΡ) που αφορά την Κεντρική Αμερική και η Πρωτοβουλία για την Ενσωμάτωση της Περιφερειακής Υποδομής της Νότιας Αμερικής (IIRSA) που κατευθύνεται στην κατασκευή μεγάλων έργων για την εκμετάλλευση των υδάτων της Νότιας Αμερικής όπως για παράδειγμα η κατασκευή ενός μεγάλου καναλιού που θα συνδέει τους ποταμούς Πλάτα, Αμαζόνιο και Ορινόκο με την Καραϊβική θάλασσα ώστε να γίνεται δυνατή η μεταφορά νερών με τάνκερ στις ΗΠΑ, ενώ το σχέδιο «Κολομβία» και η «Iniciativa Regional Andina», δίνουν επίσης τη δυνατότητα στρατιωτικής παρουσίας στην Αμαζονία… Και όλ’ αυτά στη λατινική Αμερική με τους τεράστιους πόρους νερού που διαθέτει (4 από τα 25 μεγαλύτερα ποτάμια ‑Amazone, Parana, Orinoco και Magdalena και οι μεγαλύτερες λίμνες του κόσμου, στη Βενεζουέλα, στο Περού, στη Βολιβία, και μεταξύ Χιλής και Αργεντινής, που απειλούνται από την ιδιωτικοποίηση.

Όπως αποκαλύπτει η έκθεση της REDES-AT της Ουρουγουάης, οι πολυεθνικές που συμμετέχουν στην προσπάθεια ελέγχου του συνόλου των υδάτινων πόρων της σχετίζονται άμεσα με τις κυβερνήσεις, τον στρατό και τους διεθνείς οργανισμούς (ΔΤ, ΔΝΤ) και προωθούν την ιδιωτικοποίηση των νερών στις περισσότερες χώρες της Λατινικής Αμερικής μέσω σχημάτων ΣΔΙΤ (σσ.συνεργασία ιδιωτικού με δημόσιο τομέα) —

“Συνωστισμός”

Δεκάδες μεγαθήρια όπως η γαλλική “Suez”, που δημιουργήθηκε το 1880 (Lyonnaise des Eaux) και ενσωματώθηκε το 1997 στο «κονσόρτσιουμ» Compagnie de Suez (εμφανίζεται μέσω της Aguas de Barcelona, η (επίσης γαλλική πολυεθνική)  “Veolia” που ξεκίνησε ως Compagnie Generale des Eaux, τον XIX αιώνα και το 1998 το άλλαξε σε Vivendi, το 2003 μετατράπηκε σε Veolia Environnement — εμφανίζεται και μέσω της Proactive Medio Ambiente (50–50% με την ισπανική κατασκευαστική FCC — Fomento de Construcciones y Contratos), η “RWE Thames Water” (γερμανική) που αγόρασε το 2002 την αγγλική Thames Water, και το 2003 την βορειοαμερικανική American Water Works και μετατράπηκε στην 3η παγκόσμια δύναμη … η “Bouygues-SAUR” παρακλάδι της (γαλλικής) κατασκευαστικής Bouygues-Saur, 4η στον κόσμο, με ιδιαίτερη δραστηριότητα στην Αφρική (εμφανίζεται σαν Aguas de Valencia) …η (κατασκευαστική των ΗΠΑ) “Bechtel”, που εμφανίζεται μέσω της IWL (International Water Limited) σε συνεργασία με την ιταλική Edison και με την αγγλική United Utilities International… η “TECVASA-Canal de Isabel II” που ελέγχει ζώνη 9 εκατομμυρίων κατοίκων (παρουσιάζεται ως AAA — Acueducto Alcantarillado y Aseo)… η  “Aguas de Portugal” ΣΔΙΤ για την υδροδότηση δήμων της Πορτογαλίας, που το 1998 δημιούργησε τις Empresa Brasilera de Aguas Libres (EBAL) και Prolagos, με τις οποίες συμμετέχει στη διαχείριση του νερού της Βραζιλίας … η  “Aguas de Bilbao Bizkaia”, «δημόσια» επιχείρηση της Χώρας των Βάσκων στην Ισπανία που έχει αναλάβει την κάλυψη 54 δήμων της Bizkaia και από το 2002 μαζί με την Grupo Iberdrola και την Caja de Ahorro de Bilbao ανέλαβε την τροφοδότηση τού Maldonado (Uruguay) με το όνομα URAGUA (ακυρώθηκε το 2005 με την αναθεώρηση του συντάγματος της Ουρουγουάης), παλαιότερα (το 1999) είχε αναλάβει τη Μητρόπολη του Buenos Aires κλπ. κλπ.

Επομένως μόνο γέλωτα προκαλούν τα «διάφορα» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την προστασία των υδατικών πόρων όπως πχ. ότι « …Η επέκταση του πρωτοκόλλου του Κιότο πέραν του 2012 θα λειτουργήσει ως εγγύηση για τα αναπτυσσόμενα κράτη ότι τα αναπτυγμένα θα τα βοηθήσουν προκειμένου να βρουν τρόπους να  προσυπογράψουν μια παγκόσμια νομικά δεσμευτική συμφωνία» (Τ.Μπιρμπίλη ‑2011…τη θυμάστε; αυτή του ΓΑΠ) ή τα λεγόμενα «νομοθετικά εργαλεία», όπως η Οδηγία 2000/60 που δήθεν «δίνει προτεραιότητα στο πόσιμο νερό», καθιερώνοντας το αμίμητο «ο ρυπαίνων πληρώνει» και «ενθαρρύνει τους πολίτες να συμμετέχουν στην προστασία και διαχείριση των υδάτων». (sic !!). Αλλά και μόνο από αυτά μπορούν να βγουν τα προφανή συμπεράσματα.

Παίζοντας με τις λέξεις …Κοινό Αγαθό; …Δημόσιο αγαθό;    …Commodity / Διευκόλυνση (;;) Οικονομικό αγαθό … Ελεύθερο / Πλήρως τιμολογημένο… από παντού απουσιάζει η “μαγική” λέξη καπιταλισμός / ιμπεριαλισμός

Σύμφωνα με τον πιο σύντομο ορισμό εν είδει κεφαλίδας, του Λένιν, «ιμπεριαλισμός είναι το μονοπωλιακό στάδιο του καπιταλισμού» ή «το ανώτατο στάδιό του», που φυσικά δε μπορεί να δώσει ολόκληρη την ουσία και το περιεχόμενο αυτού που ο λαός ονομάζει «ζούγκλα της αγοράς».

Ο Λένιν ανέλυσε την ουσία και τις νομοτέλειες του ιμπεριαλισμού στο έργο του «Ο ιμπεριαλισμός, ανώτατο στάδιο του καπιταλισμού», που αποτελεί σημαντική θεωρητική βάση και μεθοδολογικό εργαλείο για τη μελέτη και ερμηνεία των φαινομένων και εξελίξεων του σύγχρονου καπιταλισμού και σήμερα ‑πάνω από 100 χρόνια μετά, παραμένει άκρως επίκαιρο, παρά τις «φιλότιμες» προσπάθειες (οπορτουνιστικής) «επικαιροποίησης».

Το έργο αυτό γράφτηκε με βασικό σκοπό (όπως ο ίδιος σημειώνει), να δείξει ποια ήταν στις αρχές του 20ού αιώνα η συνολική εικόνα της παγκόσμιας καπιταλιστικής οικονομίας, στις διεθνείς αμοιβαίες σχέσεις της και έδωσε ένα ολοκληρωμένο ορισμό, αναδεικνύοντας τις βασικές καθαρά οικονομικές έννοιες του ιμπεριαλισμού, που συνοψίζονται στα 5 βασικά του γνωρίσματα:

• 1)  Συγκέντρωση της παραγωγής και του κεφαλαίου, που έχει φτάσει σε τέτοια υψηλή βαθμίδα ανάπτυξης, ώστε να δημιουργεί μονοπώλια που παίζουν αποφασιστικό ρόλο στην οικονομική ζωή.
• 2)  Συγχώνευση του τραπεζικού κεφαλαίου με το βιομηχανικό και δημιουργία μιας χρηματιστικής ολιγαρχίας πάνω στη βάση αυτού του χρηματιστικού κεφαλαίου.
• 3)  Εξαιρετικά σπουδαία σημασία αποκτά η εξαγωγή κεφαλαίου, σε διάκριση από την εξαγωγή εμπορευμάτων.
• 4)  Συγκροτούνται διεθνείς μονοπωλιακές ενώσεις των καπιταλιστών, οι οποίες μοιράζουν τον κόσμο.
• 5)  Εχει τελειώσει το εδαφικό μοίρασμα της γης ανάμεσα στις μεγαλύτερες καπιταλιστικές δυνάμεις και ο ιμπεριαλισμός είναι καπιταλισμός στο στάδιο εκείνο της ανάπτυξης, στο οποίο έχει διαμορφωθεί η κυριαρχία των μονοπωλίων και του χρηματιστικού κεφαλαίου, έχει αποκτήσει εξαιρετική σημασία η εξαγωγή κεφαλαίου και έχει αρχίσει το μοίρασμα του κόσμου από τα διεθνή τραστ

Η περίπτωση του Μεξικού

Το 87% του υδάτινου όγκου του Μεξικού προέρχεται από 39 βασικούς ποταμούς της χώρας, οι υδατολεκάνες των οποίων καταλαμβάνουν 58% της συνολικής της επιφάνειας χώρας. Η μέση ετήσια κατά κεφαλήν παραγωγή είναι 4.547 m³ (με ανισόμετρη κατανομή ΝΑ τμήμα 13.566 m³ το υπόλοιπο μόνο 1.897 m³  ~7:1). Αλλά οι Β/ΒΔ περιοχές και το κέντρο με 32% της υδάτινης απορροής, συγκεντρώνουν το 77% του πληθυσμού και παράγουν το 85% του ΑΕΠ με το 66% του πληθυσμού να χρησιμοποιεί τα υπόγεια ύδατα για πόσιμο νερό (στοιχεία 2007 που δε φαίνεται να έχουν αλλάξει). Όμως από τις 459 υδατολεκάνες οι 130 είναι μολυσμένες ή ανεπαρκείς λόγω υπερβολικής άντλησης και στο Βορά έχουν σχεδόν εξαντληθεί ενώ στο Νότο υπάρχει υπερεπάρκεια με ανανεώσιμα αποθέματα νερού, πλούσια βιοποικιλότητα και μαζί πετρέλαια (πχ. πολιτεία Τσιάπας). Μέσω λοιπόν «οδηγιών» της Διεθνούς Τράπεζας έγιναν τα τελευταία 30 χρόνια «έργα εκμετάλλευσης» του υδάτινου πλούτου, αποστερώντας τον από το λαό ‑με τους ιθαγενείς (που σε  μεγάλα ποσοστά κατοικούν κυρίως εκεί) να αναγκάζονται (μένοντας χωρίς νερό και γη) να μεταναστεύουν σε άθλιες συνθήκες στις μεγάλες πόλεις του Κέντρου και του Βορά της χώρας καθώς και στις ΗΠΑ

Τα αναγκαστικά δάνεια που έδωσε η Διεθνής Τράπεζα στο Μεξικό έθεταν ως περιορισμό την αυτοχρηματοδότηση των έργων ώστε να επανακτήσουν το κόστος των έργων, βάζοντας τους καταναλωτές να πληρώνουν τα σπασμένα, χωρίς συμμετοχή του δημοσίου. Η ΔΤ έχει επιβάλει τη διαχείριση του νερού από το 1972 (βλ &  Programa Nacional Hidrico de México / Εθνικό Πρόγραμμα Διαχείρισης Υδάτων) συμμετέχοντας σε πάνω από 30 προγράμματα «αγροτικής διαχείρισης», «υγιεινής», «αποχέτευσης» κλπ. Η έμμεση ιδιωτικοποίηση του νερού που ξεκίνησε το 1983 με μια πρώτη αναθεώρηση του Συντάγματος έγινε επίσημα δεκτή το 1992 επί κυβέρνησης Salinas de Gortari με το Νόμο «Ley de Aguas Nacionales», προχώρησε επί Zedillo που παραχώρησε στους Δήμους τη διαχείριση των δικτύων, επεκτάθηκε σε όλη τη χώρα ενισχύοντας τις κοινωνικές ανισότητες στην πρόσβαση του νερού, ακολούθησε νέος νόμος του 2004 και ολοκληρώθηκε το 2016 & 2017, με τη Δ.Τ. να αποτελεί πορθητήριο κριό στην κατεύθυνση της ιδιωτικοποίησης (ήδη το 2001 το δάνειο 250.000.000$ είχε περιοριστικό όρο που υποχρέωνε τις δημοτικές επιχειρήσεις να επεκτείνουν το δίκτυο τους κάνοντας συμφωνίες με μεγάλες πολυεθνικές για 50 χρόνια (πρόγραμμα Promagua 2002) που έχει επεκταθεί πια σε όλη την επικράτεια (ελέγχοντας το 70% του αστικού πληθυσμού της χώρας) Σε συνεργασία με το WEC |>Διεθνές Κέντρο για το Περιβάλλον (αμερικανική ΜΚΟ)  έχει δημιουργήσει βάση δεδομένων για όλη τη χώρα που βοηθά τις μεγάλες επιχειρήσεις να επιλέξουν που θέλουν να επενδύσουν και μάλιστα οι περιοχές αποθεμάτων νερού (που θεωρήθηκε πόρος στρατηγικής σημασίας) ενισχύθηκαν στρατιωτικά και απαγορεύτηκαν οι κινητοποιήσεις κατά της ιδιωτικοποίησης του.

Το 2014 έχουμε την συμφωνία – «εφιάλτη» CETA (ΣΣ |> Comprehensive Economic And Trade Agreement) και TiSA (σσ. Trade in Services Agreement – Συμφωνία για το Εμπόριο Υπηρεσιών), 50 χωρών ανάμεσα τους και όλα τα κράτη – μέλη της ΕΕ, οι ΗΠΑ, ο Καναδάς, η Αυστραλία, η Ελβετία, η Ιαπωνία, το Ισραήλ, το Μεξικό, ο Παναμάς, η Τουρκία, το Πακιστάν κα., όπου με νόμο (που υπερτερεί της εθνικής νομοθεσίας) γράφεται ο προαναγγελθείς θάνατος του δημόσιου χαρακτήρα κοινωνικών υπηρεσιών, όπως η υγεία, η παιδεία, η πρόνοια κλπ και μεταξύ αυτών η ύδρευση. Και, μάλιστα, χαρακτηριστικό της ακραίας μυστικότητας ότι κάποια από τα κείμενα της διαπραγμάτευσης δεν θα δημοσιευτούν παρά μόνο αφού περάσουν 5 χρόνια!

«Σαπίζει» (ο καπιταλισμός) θα πει ΣΑΠΙΖΕΙ

Η εμπορευματοποίηση του νερού σήμερα θεωρείται η τρίτη καλύτερη (επικερδέστερη) επένδυση (μετά το πετρέλαιο και το ρεύμα) και πρακτικά μόνο οι «πλούσιοι», αυτοί δηλ. που κατέχουν τα μέσα παραγωγής και τα «κλειδιά» της οικονομίας σε τοπική και παγκόσμια κλίμακα να μπορούν να εξασφαλίσουν την απρόσκοπτη πρόσβασή τους στις πηγές, στη διανομή και στη διάθεση του νερού. Συμπεριλαμβάνεται και το παιχνίδι με τα εμφιαλωμένα που είναι η ταχύτερα αναπτυσσόμενη στον τομέα των τροφίμων και ποτών, και από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες εμπορικές δραστηριότητες: η παγκόσμια κατανάλωση εμφιαλωμένου νερού είναι πάνω από 300.000.000.000 lt (λίτρα) … 300.000.000 κυβικά μέτρα, με μέσο ετήσιο ρυθμός αύξησης 7–8% δηλ. διπλασιασμό σε 12 χρόνια. Τα ετήσια κέρδη των εταιρειών που δραστηριοποιούνται γύρω από το νερό ανέρχονται στο 40% αυτών του πετρελαϊκού τομέα, ενώ είναι υψηλότερα από αυτά του φαρμακευτικού και η αγορά τους θα ξεπεράσει μελλοντικά αυτή της ενέργειας, των μεταλλευμάτων και των βασικών ειδών διατροφής.

Τα προβλήματα που σχετίζονται με το νερό αλλάζουν σε βάθος χρόνου γιατί αλλάζει ο τρόπος ζωής, ο κόσμος δε ζει πια σε χωριά χτισμένα στις όχθες των ποταμών ή κοντά σε πηγές αλλά σε πόλεις, δηλαδή μακριά από τους αναγκαίους υδάτινους πόρους, αλλά εκεί δίπλα βρίθουν οι βιομηχανικοί κολοσσοί, που είτε καταναλώνουν αλόγιστα το νερό, είτε το ρυπαίνουν (συνήθως συμβαίνουν και τα δύο…)

Σύμφωνα με τα διεθνή standards αν η διαθεσιμότητα νερού σε μια χώρα ή σε μια περιοχή είναι κάτω από 1.700 m³/άτομο/έτος υπάρχει πρόβλημα (ΣΣ |> «έλλειψη νερού εμφανής και συχνή»). Κάτω από 1.000 m³/άτομο/έτος θεωρείται σοβαρός ανασταλτικός παράγοντας για την οικονομική ανάπτυξη και τη δημόσια υγεία και τέλος με κάτω από 500 m³/άτομο/έτος  βρισκόμαστε σε οριακά επίπεδα (επιβίωσης). Βέβαια αυτά τα νούμερα έχουν να κάνουν με μέσους όρους: σε παγκόσμια κλίμακα αρδεύεται το 16% περίπου της καλλιεργούμενης γης, ενώ στον τομέα αυτό διατίθενται τα δύο τρίτα των υδάτινων αποθεμάτων, στην Ελλάδα, λόγω κακής ποιότητας και ελλιπούς συντήρησης των αρδευτικών δικτύων, το ποσοστό του νερού που καταναλώνεται στις γεωργικές εφαρμογές είναι ακόμα μεγαλύτερο (87% περίπου), ενώ οι απώλειες σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνουν μέχρι και το 80%, ενώ η οικιακή κατανάλωση νερού αντιστοιχεί στο 10% περίπου της συνολικής ποσότητας που καταναλώνεται ετησίως.

Οι τέσσερις εταιρείες κολοσσοί που μας παρέχουν τις «υπηρεσίες» του, σε περισσότερες από 150 χώρες είναι οι «Suez RWE» (σε 130), η «Vivendi Environment» (μετέπειτα «Veolia», που δραστηριοποιείται σε 90 χώρες), η «Thames Water» και η «Wessex Water». Η «Veolia» και η «Suez», μαζί ελέγχουν πάνω από το 70% της αγοράς, γεγονός που τις καθιστά το ισχυρότερο μονοπώλιο που λυμαίνεται όχι μόνο παροχή & διάθεση πόσιμου νερού μέσω δικτύων, αλλά και την εμφιάλωση με κέρδη πάνω από 50 δις$. Από το Perrier το 1976, τη «μούφα» της Evian και τη σταδιακή είσοδο Coca-Cola, Nestlé, Pepsi, Φίτζι Water κλπ φτάσαμε σε 2.000.000tn πλαστικού (που αντιστοιχούν σε ~2.000.000tn πετρελαίου για την παραγωγή τους), στα «Pure Life» του Πακιστάν (και αντίστοιχα στη Νιγηρία και αλλού) και σε δηλώσεις (Brabeck-Letmathe, ο πρώην διευθύνων σύμβουλος της Nestlé) του είδους «η ιδέα ότι η πρόσβαση στο νερό θα πρέπει να θεωρείται ως ένα παγκόσμιο ανθρώπινο δικαίωμα είναι «ακραία», υποστηρίζοντας την ιδιωτικοποίηση σε [%] 98,5% (!!) του νερού, και ότι «πολλοί (μπορεί να) το βλέπουν ως δικαίωμα, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι πρέπει εμείς να χάνουμε τεράστια ποσά» .

Η κατανάλωση εμφιαλωμένου που στην Κίνα 3πλασιάστηκε (!) και στην Ινδία 5πλασιάστηκε (!!) τα τελευταία χρόνια  προβάλλεται παντοειδώς από τα media σαν κάτι «μαγικό / trendy» και «“in”-life style» και πλέον όχι τόσο το «απλό» αλλά τα διάφορα με «φρουτώδη αρώματα», το «εμπλουτισμένο με ασβέστιο για εγκύους», το «αφροδισιακό πλούσιο σε λίθιο» και ακόμη, οι πολύ μικρές συσκευασίες (<50 ml), για αθλητές και μωρά, παρέα με τα «συμπληρώματα διατροφής» για αδυνάτισμα, απώλεια λίπους, με ειδική σύνθεση βιταμινών C‑D σε συνδυασμό με χάπι, gel, συμπυκνωμένο διάλυμα, σκόνη, κάψουλα, κάλυμμα ζελατίνης, … και τέλος (ναι υπάρχει κι αυτό !!) «για οικιακά ζώα εμπλουτισμένο με βιταμίνες, οξυγονωμένο»… 

Και αυτά όταν πάνω από 2,5 δισ απόκληρων, που ζουν σε περιοχές που πραγματικά δεν υπάρχει ασφαλές τρεχούμενο νερό, δεν έχουν τη δυνατότητα να αγοράσουν το εμφιαλωμένο

Πηγή: World Health Organization (WHO) and UNICEF, Meeting the MDG drinking water and sanitation target.

Το 2010 η ΓΣ του ΟΗΕ υιοθέτησε το Ψήφισμα 64/292 με το οποίο αναγνωρίζεται η πρόσβαση σε καθαρό νερό και συνθήκες υγιεινής ως δικαίωμα του ανθρώπου. Η απόφαση έγινε δεκτή με 122 υπέρ, 0 κατά και 41 αποχές (μεταξύ αυτών ΗΠΑ, Μεγάλη Βρετανία, Καναδάς, Κύπρος κ.α.)

Τραγική είναι η κατάσταση — όπως αποτυπώνεται και στον παγκόσμιο χάρτη της «λειψυδρίας» με έντονο κόκκινο χρώμα – κυρίως στις λεγόμενες αναπτυσσόμενες χώρες, που τα υδατικά τους αποθέματα είναι μεν σε οριακή κατάσταση ‑αλλά όχι πάντα λόγω έλλειψης νερού στις περισσότερες περιπτώσεις γιατί δεν έχουν τη δυνατότητα διαχείρισης και έτσι δεν είναι σε θέση να καλύψουν βασικές καθημερινές ανάγκες σε νερό, με τις γυναίκες και τα μικρά παιδιά να αναγκάζονται να διανύουν καθημερινά μεγάλες αποστάσεις –χιλιόμετρα, προκειμένου να προμηθευτούν «μια στάμνα» νερό

Αποτελεί θλιβερό γεγονός ότι λόγω της περιορισμένης πρόσβασης σε υδάτινους πόρους 12.000.000 πεθαίνουν κάθε χρόνο …22 κάθε λεπτό περισσότεροι από τις ανά τον κόσμο ένοπλες συρράξεις.

Αποκαλυπτικά και τα στοιχεία του πίνακα που ακολουθεί σχετικά με τις προβλέψεις: Αφρική σχεδόν 3πλασιασμός του πληθυσμού με μείωση της διαθεσιμότητας νερού, αντίστοιχα η Ασία και η Νότια Αμερική.

«Σαπίζει» (ο καπιταλισμός) θα πει ΣΑΠΙΖΕΙ …
Κατά Jose Saramago [σσ «Aς ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα»] …

Και μια και μπήκατε στον κόπο, ιδιωτικοποιήστε στο φινάλε και την πουτάνα την μάνα που σας γέννησε!
Aς ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα, ας ιδιωτικοποιηθεί η θάλασσα και ο ουρανός, ας ιδιωτικοποιηθεί το νερό και ο αέρας,
ας ιδιωτικοποιηθεί η Δικαιοσύνη και ο Νόμος, ας ιδιωτικοποιηθεί και το περαστικό σύννεφο,
ας ιδιωτικοποιηθεί το όνειρο, ειδικά στην περίπτωση που γίνεται την ημέρα και με τα μάτια ανοιχτά.
Και σαν κορωνίδα όλων των ιδιωτικοποιήσεων,
ιδιωτικοποιήστε τα Κράτη, παραδώστε επιτέλους την εκμετάλλευση υμών των ιδίων
σε εταιρίες του ιδιωτικού τομέα με διεθνή διαγωνισμό. Διότι εκεί ακριβώς βρίσκεται η σωτηρία του κόσμου…

«Privatize-se tudo,privatize-se o mar e o céu, privatize-se a água e o ar, privatize-se a justiça e a lei, privatize-se a nuvem que passa, privatize-se o sonho,sobretudo se for diurno e de olhos abertos. E finalmente, para florão e remate de tanto privatizar, privatizem-se os Estados, entregue-se por uma vez a exploração deles a empresas privadas, mediante concurso internacional. Aí se encontra a salvação do mundo… e, já agora, privatize-se também a puta que os pariu a todos.»

Δυο λόγια _ κλείνοντας για τις λεγόμενες διαδικασίες “petition” …κάτι σαν ηλεκτρονικά δημοψηφίσματα, “αιτήματα”, που απευθύνεται συνήθως σε κυβερνητικούς αξιωματούχους ή δημόσιους φορείς _παλιότερα και θεότητα, μορφή προσευχής …ικεσία!!

Θεωρητικά απαιτείται (αστικός) νομικός ισχυρισμός που να κινεί νομική υπόθεση, να ζητά μόνο χρήματα (αποζημιώσεις _”δίκαιη” ελάφρυνση) και μπορεί να ονομαστεί (στα περισσότερα δικαστήρια) καταγγελία, mandamus ή habeas corpus με τα μέρη να ανταλλάσσουν υπομνήματα μέχρις ότου διευθετηθεί η αιτία της ακρόασης.

Οι πρώτες τεκμηριωμένες αναφορές έγιναν από σκλάβους που κατασκεύαζαν πυραμίδες στην Αρχαία Αίγυπτο και έκαναν έκκληση για καλύτερες συνθήκες εργασίας _που τις σύντασσαν σύμφωνα με το γράμμα του νόμου νομικοί της εποχής

Στην προ-μοντέρνα Αυτοκρατορική Κίνα οι αναφορές αποστέλλονταν πάντα σε ένα Γραφείο Διαβίβασης (Tongzheng si) όπου οι γραμματείς της αυλής τις διάβαζαν φωναχτά στον αυτοκράτορα και μπορούσαν να σταλούν από οποιονδήποτε _από έναν λόγιο μέχρι έναν απλό αγράμματο αγρότη, αν και διαβάζονταν συνήθως στον αυτοκράτορα εάν ήταν αρκετά πειστικές για να παραπέμψουν αμφισβητούμενους και διεφθαρμένους τοπικούς αξιωματούχους.

Πολύ διαδομένη η διαδικασία κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Εδουάρδου Α’ της Αγγλίας, που  συνέβαλε στην έναρξη της νομοθετικής εξουσίας για το Κοινοβούλιο, ενώ έγιναν συνήθης μορφή διαμαρτυρίας προς τη Βουλή των Κοινοτήτων τον 18^ο και 19^ο αιώνα (πάνω από  ένα εκατομμύριο αναφορές υποβλήθηκαν μεταξύ 1780 και 1918, με μεγαλύτερη ήταν η Μεγάλη/Λαϊκή Χάρτα, ή αναφορά των Χαρτιστών Great/People’s Charter, petition of the Chartists…

Η ρήτρα αναφοράς της Πρώτης Τροποποίησης του Συντάγματος των Η.Π.Α. εγγυάται το δικαίωμα του λαού “να υποβάλει αναφορά στην κυβέρνηση για επανόρθωση των παραπόνων”. Το δικαίωμα αναφοράς έχει κρατηθεί για να περιλαμβάνει το δικαίωμα υποβολής αγωγών κατά της κυβέρνησης.

Οι αναφορές χρησιμοποιούνται συνήθως στις ΗΠΑ _ακόμη σήμερα, για να πληρούν τις προϋποθέσεις να εμφανιστούν σε ψηφοδέλτιο οι υποψήφιοι για δημόσια αξιώματα. Ενώ οποιοσδήποτε μπορεί να είναι εγγεγραμμένος υποψήφιος, ένας υποψήφιος που επιθυμεί να εμφανίζεται το όνομά του στα έντυπα ψηφοδέλτια και σε άλλο επίσημο εκλογικό υλικό πρέπει να συγκεντρώσει έναν ορισμένο αριθμό έγκυρων υπογραφών από εγγεγραμμένους ψηφοφόρους. Οι εκλογές ανάκλησης στην Καλιφόρνια το 2003, που κορυφώθηκαν με την ανάκληση του Κυβερνήτη Γκρέι Ντέιβις και την εκλογή του Άρνολντ Σβαρτσενέγκερ, ξεκίνησαν όταν ο Αντιπρόσωπος των ΗΠΑ Ντάρελ Ίσα χρησιμοποίησε αμειβόμενους συγκεντρωτές υπογραφών που συγκέντρωσαν εκατομμύρια υπογραφές με κόστος για τον Ισα εκατομμύρια δολάρια. Μόλις συγκεντρώθηκε ο απαιτούμενος αριθμός υπογραφών στην αίτηση ανάκλησης, άλλες αναφορές κυκλοφόρησαν από επίδοξους υποψηφίους που ήθελαν να εμφανιστούν στο ψηφοδέλτιο ως πιθανοί αντικαταστάτες του Ντέιβις. Μετά από αυτό το βήμα, προγραμματίστηκε ψηφοφορία για την ανάκληση.